AİLE KONUTU ŞERHİ

Aile konutu eşlerin çocuklarıyla beraber oturmak için birlikte seçtikleri, yaşamlarını sürdürdükleri, herkesçe bilinen ve belirlenebilen yerleşim yeridir. Yerleşim yeri ise 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’ nun 19.maddesinde tanımlanmıştır. Bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yere yerleşim yeri denir. Aile konutu barınma ihtiyacını karşılayan, aileyi bir arada ve ayakta tutan ekonomik değerinin yanı sıra manevi değeri de bulunan bir gayrimenkuldür.

Bir konutun tapuda aile konutu olarak şerh edilmesi için birtakım şartların gerçekleşmesi gerekmektedir. Tanımda belirttiğimiz gibi ailenin yaşamını sürdürdüğü bir konuta aile konutu şerhi işlenebilir. Bu şerhin mahkeme kararı ile konulması konusunda herhangi bir tartışma yoktur. 2011 yılından önce aile konutu şerhi sadece mahkeme kararı ile mümkündü ancak 10. Dairenin 23.06.2011 tarih ve 2010/11873 E. sayılı kararı ile idari işlem ile de bu şerh konulabilir hale geldi. Tapu sicil müdürlüğüne aile konutu olarak kullanıldığına ilişkin birtakım evraklar sunulduğu anda ilgili tapu sicil müdürlüğü bu işlemi yapmakla yükümlüdür.

Aile konutu şerhi ile, aile konutu olarak kullanılan gayrimenkule ilişkin kira sözleşmesi veya mülkiyet hakkı malik veya taraf olmayan eşin rızası olmadıkça devredilemez ve konut üzerindeki haklar sınırlanamaz. Ailenin menfaati söz konusu olduğu durumlarda rıza göstermeyen eş için diğer eş hakim müdahalesi talep edebilir. Kanun gereğince bu şerh işlemi için malik olmayan eşin tapu müdürlüğüne başvurusu ile işlenir.

Aile konutunun kanunda belirtilen mal rejimlerine göre edinilmiş veya kişisel mal olması bu durumu değiştirmez. Ayrıca paylı mülkiyette bulunmasınında önemi yoktur. Kullanılan konut tapu sicilinde arsa olarak görünse dahi şerh konulması mümkündür. Ailenin sadece tek bir konutu olabilir. Bu nedenle ikincil nitelikte olan yazlık vs. gibi konutlar aile konutu olarak şerh edilemezler. Genel kural bu olmakla eşlerin birden fazla konutu aile konutu olarak kullandıkları ispatlanabilirse şerh konulabilir. Kanun istisnai olan durumlara cevaz vermiştir. Eşlerin birbirlerin ayrı olarak yaşamaları veya bir eşin evden uzaklaştırılmış olması konutu aile konutu olmaktan çıkarmaz. Bu hükmün getirilmesinin amacı çocuklarla birlikte yaşanan konutun malik eş tarafından kötüniyetli olarak elden çıkarılarak barınmasız kalmalarının engellenmesidir.