Title: Anlaşmalı Boşanma
Reviewed by Av. Tuğsan YILMAZ on Oct 20
Rating: 5.0

TMK 166/3 hükmünde anlaşmalı boşanmanın kurucu unsurları ele alınmıştır. Tek fıkrada düzenlenen bu boşanma türünde, esasında ‘evlilik birliğinin temelinden sarsılması’ sebebine dayanılmaktadır.

Anlaşmalı boşanma, çekişmeli boşanma davalarından farklı olarak tarafların en az ekonomik, sosyal ve psikolojik mağduriyete maruz kaldığı bir boşanma türüdür. Bununla birlikte çekişmeli boşanma davaları gibi def’iler, kanıtlar ileri sürmeksizin; tarafların karşılıklı iradelerinin tıpkı evlenmede olduğu gibi boşanmada da bizzat açık ve anlaşılır bir biçimde dile getirilmesi prensibine dayanmaktadır.

Binaenaleyh kanun koyucu anlaşmalı boşanma hususunu dört temel sacayağı üzerine inşa etmiştir. Öncelikle eşlerin anlaşmalı boşanma ile boşanabilmeleri için mevcut evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekmektedir. Burada öngörülen bir yıllık süre, hak doğurucu süredir.

Bir diğer unsur ise anlaşmalı boşanma için eşlerin mahkemeye birlikte başvurmaları ya da eşlerden birinin açtığı anlaşmalı boşanma davasının, diğer eş tarafından kabul edilmesi durumudur. Sayılan şartlar duruşmanın gerçekleşebilmesi açısından birer ön koşuldur. Duruşma esnasında ise tarafların anlaşmalı boşanma avukatına vekâlet vermeleri durumunda dahi kanuna göre hâkim tarafların iradelerini bizzat dinlemek zorundadır.  Herhangi bir hile, tehdit, korkutma gibi durumlar olmaksızın tarafların serbest iradeleri ile boşanmaya karar verdiklerine kanaat getirecektir.

Anlaşmalı Boşanma Davası Protokolü, tarafların boşanma sonrasındaki sosyoekonomik durumu, çocuğun velayetinin kimde bulunacağı, nafaka miktarları, eşlerin malvarlıklarının tabî bulundukları mal varlığı rejimine göre tasfiyesi hususunda eşlerin mutabık olduğu düzenlemeler içeren bir protokoldür.

Hâkim, tarafların oluşturdukları bu protokol üzerinde, çocuğun ve tarafların menfaatleri ölçüsünde düzenleme yapma yetkisine sahiptir. Eşlerin de bu düzenlemeleri uygun bulması koşuluyla anlaşmalı boşanma gerçekleşebilir.

Anlaşmalı boşanma davasında kusur kavramı yer almamaktadır. Neticede taraflar anlaşarak bir protokol çerçevesinde iradelerini beyan etmişlerdir. Hangi eşin anlaşmalı boşanma davası açtığının da bir önemi bulunmamaktadır. Boşanma davalarında görevli olan mahkeme, Aile Mahkemeleridir.

Av. Tuğsan YILMAZ
H.A. ÇABUK           

Bir önceki konu: Evlilik Birliğini Temelinden Sarsan Olaylar Nelerdir?